آدینه این هفته با طبیعت

مشلغه ، مشکلات روزمره ،  هیاهوی زندگی شهری باعث میشه که انسان گاهی علاقه هایش را فراموش و یا از آنها چشم پوشی کند . مخصوصا ، اگر آدمی در زندگیش احساس مسئولیت بیشتری هم داشته یاشد . خیلی وقت بود که دلم میخواست وقت بیشتری برای علاقه هایم که معمولا  ، ورزش ، آموش و مطالعه ، مراوده با دوستان ، آشنایان و بجای آورده صلحه رحم و گردش های دسته جمعی و یا فردی در طبیعت مخصوصا کوهپیمایی و  گردش در کوهستان است داشته باشم . همیشه منتظر فرصتی مناسب بودم هرچند که در کشاکش مشغله های زندگی شهری معمولا فرصتیهایی برای مطاله و یا دید و بازدید های معمول خانوادگی که وقت کمتری را میگیرد داشتم  . واقعا هم از آنها غافل نبودم . اما گردش درطبیعت  کمتر نصیبم میشد . واقعاٌ دلم برای گشت و گذار در کوهستان های اطراف شهرم گرگان مخصوصا زادگاه کوهستانی ام روستای طاش خیلی تنگ شده بود .  همیشه دنبال فرصت بودم تا اینکه یکی از همکاران شرکتی که در آن کار میکنم به میز کارم نزدیک شد و گفت فلانی کی میخواهی به وعده خود و  چیزی که قولش را دادی  جامع عمل بپوشانی . من که اصلا یادم نبود کی چنین قولی را داده باشم با توضیح که همکارم داد متوجه موضوع شدم . البته بماند که چه قولی به همکارم داده بودم  .  خوب عمل به  وعده این فرصت را پیش آورد که تصمیم بگیریم سری به روستای طاش بزنیم روستایی که در دل کوه سر به فلک کشیده شاهوار در سلسه جبال البرز سربلند واقع شده ، مکانی زیبا با چشم انداز های بسیار قشنگ و مراتع سرسبز ، بله قرار شد که روز جمعه همین هفته را به خود مان اختصاص دهیم . گور پدر مشغله و گرفتاری ، طبق قرار ،  دوستم ساعت 7 صبح زنگ درب منزل را فشرد و من نیز با جمع جور کردن و سا یلم و توشه راه با سوار شده به خودروی عهد عتیقش مسیر زادگاهم را در پیش گرفتیم . شهرستان گرگان را پشت سر گذاشته بعد از پیمودن حدود ده کیلو متر در جاده گرگان به  گنبد در شرق گرگان و گذشتن از روستای جلین راهمان را بطرف جنوب تغییر داده  وارد یک جاده فرعی در مسیری شدیم که چند سالی بیش نیست اسفالت شده و ما را به روستای طاش رهنمود میکرد . این جاده گرمابدشت نام دارد . و در دل چنگلهای استان گلستان واقع شده . و هر چه در مسیر این جاده پیش میرویم زیبایی های طبیعت بیشتر خود نمایی میکرد .درختان کهنسال جنگل گرمابدشت و هوای پاک و لطیف آن که برگ درختان جنگل ناخالصی هایش  را گرفته و پالایش نموده و آنرا برای نفس کشیدن به انسان هدیه میداد .  صدای پرخوروش آب رودخانه و  پرند ه گان هم نوازشگر گوش و  هوش و جسمان بود گویی که  به موسیقی ملایمی گوش  فرا میدهی  . هر چه از شهر دور میشدیم دیگر صدای ماشین و دود و سر وصدا های آزار  دهنده آن را نداشتیم بجز صدای خودرو دوستم که آن هم در آن همه زییایی طبیعیت سر سبز جنگل گرمابدشت بحساب نمی امد. فصل هم فصل پاییز و هواه هم هوای پاییزی است .  باور کنید لذت دیدن جنگل با آن همه درختان سر بفلک کشیده و پوشیده از برگهای زرد ،قرمز ، سبز، نیلی  و شنیدن آوای پرندگان و تنفس هوای خوب ، وصف ناشدنی است.  در ادامه مسیر ، بعد از گذشتن روستای گرمابدشت به ابتدای گردنه قزلوق نزدیک شده سکوت عجیبی بود یادم میاید  در بیست سال پیش وقتی که نوجوانی بیش نبودم  شاهد بودم  که این  راه را برای رسیدن  به شهرستان شاهرود و روستای مسیر آن با اسب طی میکردند و اما امروز با ماشین آن هم با جاده آسفالت ، باورم نمی نمیشد . چرا که این گردنه عجیب ، و غیر قابل تصور برای عبور خودرو بود . البته قبلا هم در ابتدای فعالیت راه سازی من چندین نوبت با خودروی لندرور این مسیر را با ترس و لرز پیموده بودم ولی امروز دیگر برای پیمودن  این راه نیاز به لندرور نیست با  خودرو سواری پراید و رنو هم میشه خود را به  شاهرود و طاش رساند . به قهوه خانه قزلوق رسیدیم  البته دیگر اثری از آن قهوه خانه قدیمی نبود . با یادآور ی خاطرات آن قهوه خانه در گذشته که از قهو چی آن گردو میخریدم مسیر را ادامه داده به محلی بنام سفالی قدم گذاشتم  . مکانی باز با چشم انداز فوق العاده زیبا و پوشیده از چمن سیز و مخمل گونه که انسان را به شگفتی وامیدارد ، از ماشین پیاده شدیم کمی استراحت نموده و ادامه طریق ، تا مسیر پیچ در پیچ سفالی را طی و به دیملو رسیدیم . دیملو مکانی بود که در گذشته های دور با داشتن امکانان خواب و پذیرایی برای مسافرین که با اسب از این مسیر برای رفتن به شهرستان شاهرود استفاده میکردند مناسب بود . چشمه زیبایی دارد با آبی گوارا ، این مکان را پشت سر گذاشته به سر علی آباد  وارد شدیم جایی که قدم به کوهستان را نوید میدهد ، وقتی در این جایگاه ایستاده ای دشت گرگان را در زیر پای خود میبینی منظره جالب و دیدنی را به نمایش میگذارد . واقعا که چه زیباست ، همه چیز در اینجا دیدنی و لذت بخش است  . سر علی اباد پایان گردنه قزالق است و  ابتدای یک مسیر هموار  ،  در ادامه به جایی رسیدیم که من وقتی کوچک بودم خاطره زیاد از آنجا دارم و آن مراتع سرسبز سر علی آباد و کاروان سرا ی شاه عباسی بنام رباط که در گذشته های بسیار دور مکانی امن و قابل اعتماد برای  مسافرین آن دوره بود ، و با امکانات بسیار خوب و قابل قبول ، خرابه های این مکان وسیع یادگار روزگاری از تمدن این مرزبوم است که جای تعمق و تفکر دارد و همچنین  یاد آور افرادی است  که همیشه سعی داشتن با کار و تلاش وسایل راحتی هموطنان خود را فراهم آورده  تا در راه سر بلندی و آبادانی کشورشان ثابت قدم باشند  . پدرم در این مکان یک واحد دامداری داشت که الان دیگر از آن خبری نیست و ما تابستانها همیشه به آنجا سری میزدیم و با  خاطره های بسیار خوب ساعاتی را سپری میکردیم . در کنار چشمه جنب رباط شا ه عباسی پیاده شدیم آبی به سر و صورت  زده و براه خود ادامه به روستای چهار باغ رسیدم . روستایی کوچک ولی زیبا که در تابستانها بسیار طرف دار  دارد و پذیرای مردمی خسته و گرمازده گرگان و دشت ، این روستا را پشت سر گذاشته با کمی فاصله حدود  ده کیلومتر به روستای اجدادییم شاهکو  قدم گذاشتیم .روستایی که در گذشته اسم و رسمی داشت و قطب دامپروی بود . با جمعیت نسبتا زیاد و نقش خوبی را در اقتصاد منطقه گرگان ایفا میکرد .در حال حاضر این مکان به لحاظ کمی اب و نبودن زمین کافی برای اسکان متروکه شده و مردم آن که اکثرا در شهرستان گرگان ساکن هستند . برای زندگی ییلاقی در تابستان روستای چهار باغ و در آسیاب را که ذکر آن گذشت تاسیس کردن وخانواده من نیز ضمن داربودن امکانات زندگی یلاقی در تابستان به آنجا سر میزدند . این روستا را هم پشت سر گذاشته به گردنه کوچک چالچالیان رسیدیم ،  پس از طی طریق و گذشتن از  منطقه ای بنام مرغزار خودرا در نزدیکی روستای طاش احساس کردیم روستایی فوق العاده زیبا با هوای پاک کوهستانی و مراتع سرسبز و چشمه سارهای فراوان و آبشار بلند میشی وقتی دست در آب صاف و زلال  جاری آن که  پرتاب شده از بلندای کوه شاهوار  است میگذاری سرمای آنرا را تحمل نخواهی کرد . واقعا خداوند چه آفریده است . اگر چشم های خود را خوب باز کنیم نمایی کوچکی از بهشت آن کریم بزرگوار را میشود  در جایجای این کره خاکی از جمله روستای طاش که با زیبایی های خیره کننده اش  چون درختان بلند بید  ، سفیدار  ، مزارعه  سرسبز گندم  ، جو  ، سیب زمینی  ،  و درختان میوه زرد آلو ، سیب ، هلو ، هوای پاک و چشمه سار های پر آب و خنک که با تنفس و نوشیدن آنها انگار خون را با تلنبه ای قوی به سر تا سر وجود انسان پمپاژ میکنند و ادمی حال و هوای دیگری پیدا کرده و اگر منصف باشد همانجا وضوع گرفته و در مقام شکرگزاری بدرگاه ایزد منان بر میآید. که برای استفاده بند ه گانش این همه نعمت را آفریده است  . در این روستا به مزرعه کوچک سیب زمینی مان که وسیله یکی از اهالی زحمت کش  آن کشت شده بود سری زده و با خوش و بش با کارگران مهربان و خنده رو و زحمت کش ساعتی را در کنار شان سپری نمودیم و  در اینجا بود به  قولی که بدوستم  داده بودم عمل و  از آنها بزرگواران خدا حافظ نموده و به طرف منزل مسکونی مرحوم پدر و مادرم که معمولا تابستانها را برای استراحت  در آنجا  سپری میگردند حرکت کردیم . قلبم به تلاتم افتاده بود ضربان آن بشدت افزایش یافت چرا که من و خانواده ام همه ساله یا هر وقت فرصت مناسبی پیدا میشد در تابستان به آنجا میرفتیم و در بدو ورود  آن بزرگواران با گرمی فراوان از ماه استقبال میکردند ولی امروز دیگر از آن گلهای معطر بهشتی و فرشته های آسمانی خبری نبود و فقط جای خالی آنهارا بشدت احساس میکردم و آن فضای غم آلود بغضم را فشرد و اشکانم را سرازیر کرد .   اما سعی کردم خودم را کنترل و از جاجای منزل روستایمان دیدن  و مرور خاطره های گذشته ، با کتری برقی که به همراه آورده بودم چای معطری ساختیم و سفره کوچکی را گستره و با خوردن غذا و نوشیدن چای خستگی راه را از تن بدر و   با گزراندن روزی زیبا و دلپذیر در نزدیکی های غروب تصمیم به بازگشت گرفتیم و با طی همان مسیر زیبایی که آمده بودیم به شهر گرگان مراجعت کردیم

لازم بذکر است هدف از نگاشتند این  یاداشت شناساندن گوشه ای از زیبایی های طبیعت ایران بزرگ بود که امیدوارم خوانندگان عزیز فرصتی پیدا کنند و از این مسیر زیبای جنگلی . همچنین روستاهای آن از جمله روستای طاش و شاهکو علیا دیدن کنند . یا به سایت اولین روستای ایران بزرگ که به شبکه جهانی اینترنت متصل شد یعنی روستای شاهکو آشنا شده و سری به وبسایت آن بزنند http://www.shahkooh.com

استان گلستان

خدواند کریم به بلحاظ بخشندگی و لطف و کرم بی انتهای خود نسب به مخلوغاتش به خصوص انسانها، نعمات  فراونی را ارزانی داشته و در اختیار آنان گزاده است تا استفاده کنند و شکرگذار خالق خود باشند از جمله این نعمات داشتن یک سرزمین خوب برای زیستن میباشد و استان گلستان یکی از نعمت بزرگ خداوند مهربان است که با داشتن امکانان طبیعی بسیار در گوشه ای از این کره خاکی در اختیار بخشی از مخلوقات خداوند قرار گرفته است  برای شکر گذاری این لطف خداوندی بر آن شدم تا در حد توان جهت شناسایی این استان زرع خیز به مردم سراسر دنیا از جمله هموطنان عزیزم  قدمی بردارم تا شاید این حرکت کوچک کمکی باشد برای رونق استان عزیزم گلستان .

نگاهی به جغرافیایی طبیعی استان گلستان

استان گلستان با 2/2 میلیون هکتار مساحت که  45 در صد جنگل و 30 درصد زمین های کشاورزی و 5 درصد را آنرا سایر موارد تشکیل میدهد   در شمال ایران و در  شرق دریای خزر واقع شده  و از طرف شمال با کشور جمهوری ترکمنستان  با 205 کیلومتر مرز مشترک که 120 کیلومنر آنرا را مرز آبی رود خانه اترک شکل داده است و از جنوب با استان سمنان و از شرق با استان خراسان شمالی و از غرب با استان مازندران همسایه است

ناهمواری های استان گلستان

1 – ناحیه کوهستانی

2 – ناحیه کوهپایهای

2 – ناجیه جلگه ای

آب و هموای استان گلستان

آب و هوای استان گلستان تحت تاثیر عرض جغرافیایی ، ارتفاعات البرز و جهت امتداد آن ، نزدیکی به دریای خزر ،توده های هوایی و پوشش گیاهی از تنوع زیادی بر خوردار است سه نوع آب و هوا را میتوان در استان دید

1 – آب و هوای معتدل : تابستانها گرم و خشک و زمستانها معتدل و پر باران که بین 600 تا 800 میلی متر

2 - آب و هوای کوهستانی : تابستان معتدل و زمستان سرد و برفی

3 - آب و هوای خشک و نیمه خشک: تبخیر بالا کاهش بارندگی گرمای زیاد

جغرافیای انسانی استان گلستان

تاریخچه سکونت  :

 این استان از ده هزار سال قبل مسکن اقوام مختلف بوده در نوشته های مورخان یونانی شش هزار سال قبل از میلاد مسیح و در حجاری های عهد هخامنشیان از جلگه گرگان بعنوان مملکتی فعال و اباد یاد شده است  هیرکانی نام منطقه ای بود که در کتیبه ی داریوش در بیستون ورگانه و در کتب پهلوی به اسم گورکان آمده است و بر اساس تحقیقاتی که از حفاری ها بعمل آمده منطقه گرگان از شش هزار سال قبل مرکزتمدن ، پیش از آریایی بوده است

1 - سکونتگاه های شهری

شهر های استان گلستان بجز گرگان و گنبد کاووس ( جرجان ) و گمش تپه که قدمت دیرینه ای دارند بقیه قدمت زیادی ندارند و از توسعه شهر ها بوجود آمده است

شهر های استان گلستان

گرگان ، گنبد کاووس ، بندر ترکن ، علی آباد ، کردکوی ، آق قلا ، آزاد شهر ، رامیان ، مینودشت ، گلیکش ،کلاله ، بندر گز ،

2 - سکونت گاه های روستایی

روستا های استان گلستان از نظر شکل از نوع متمرکز است

شاهکو ، زیارت ، توشن ، قرن آباد شیرنگ ، روشن اباد، فندرسک شمالی و جنوبی ،لیوان از مهمترین روستا استان هستند

جمعیت استان گلستان

در این استان  طبق آمار سال 1381 تعداد 374/548/1 نفر زندگی میکردند که در 23 شهر و 1075 روستا پرکنده میباشد  و اقوامی چون فارس ، کرد ، ترکمن ،لر ، بلوچ ، سیستانی ، و قزاق های مهاجر از کشور قزاقستان مردمی هستند که در کنار هم  جمعیت گلستان را تشکیل میدهند

کوچ نشینی در استان گلستان

گلستان دارای مناطق ییلاقی در جنوب استان در بخش کوهستانی و قشلاقی در قسمت شمال و شمال شرق است

اعشایر استان

1 – اعشایر کردهای شما خراسان : که بیشترین اعشایر استان هستند

2 – اعشایر ترکمن : که دو ایل یموت و گوگلان تشکیل شده است

اقتصاد استان گلستان

در آمد های استان گلستان  عبارتند از

1 – کشاورزی : کشت پنبه ،گندم ، دانه های روغنی که از رتبه خوبی در کشور بر خوردار  و برنج و محصولات باغی مثل مرکبات ، سیب درختی ، آلو قطره طلایی ،هلو ،در مناطی از استان کشت میشود

2 – شیلات و آبزیان : ماهی خاویار و خاویار حدود 42 درصد و ماهی استخوانی

3 – صنایع دستی : قالی بخصوص قالی ترکمن ، گلیم و گبه ، پارچه ابریشمی ، پشتی

4 – معادن : مهمترین آن  معادن ذغال سنگ ، سنگ لاشه های آهکی

5 – صنایع : صنایع پتروشیمی ، آرد سازی ، غذایی ( شیر – ماکارونی – پنیر سازی) ، بسته بندی ، دام و طیور، برنج کوبی

جنگل های استان گلستان

نقش و اهمیت جنگل ها بر کسی پوشیده نیست مهمترین و با ارزس ترین منابع طبیعی تجدید شونده است و از نظر زیست محیطی و اقتصادی اهمیت  بسزایی دارد و بیش از 02/3 درصد جنگل های ایران در استان گلستان قرار دارد

از مهمنرین گونه های جنگلی در استان

1 -  ممرش: در نهارخوران

2 - ارس :  در ارتفاعات علی آبادو روستا های  شاهکو ،چهارباغ ،طاش

3 – راش :

4 – انجیلی:

گردشگری در استان گلستان

موقیعییت جغرافیایی ، آب و هوای مناسب،  وجود قومیت های مختلف، تمدن دیرینه و غنای فرهنگی، منابع شرشار طبیعی و  پوشش گیاهی، چنگل، کوه ،چلگه، رودهای پر آب، آبشار های زیبا، تالاب ها، پارک های مختلف،  صنایع دستی از جمله برتری های است که بخش گردش گری و جانگردی را در استان گلستان ممتاز میکند

جاذبه های گردشگری استان

1-آثار تاریخی

الف – مسجد جامع گرگان : شهر گرگان مربوط به دوره سلجوقیان است

ب- کاخ اق محمد خان : شهر گرگان

پ- موزه  اشیا و آثار تاریخی : شهرگرگان

 ج - برج قابوس بن وشمگیر: در گننبد کاووس از سده چهارم هجری به ارتفاع 60 متر  بیش از 1000 سال قدمت دارد

د- برج رادکان : در شهر کردکوی

2 - امام زاده ها

الف : امام زاده عبدالله (ع)  : در گرگان

ب - امام زاده اسحاق  معرف به امام زاده  نور (ع) : در گرگان

پ - امام زاده طیب : واقع در جنگل قرن آباد

ج - امام زاده روشن آباد: در روستای روشن اباد

د – امام زاده یحیی بن زید : در گنبد کاووس

3 - پارک ها

الف : پارک بزرگ شهر : در شهر گرگان

ب – پارک جنگلی نهار خوران : در 5 کیلومتری جنوب گرگان با طبیعت زیبا ،امکانات و خدمات

مانند هتل و شبکه آبرسانی ، امکانات بازی برای بچه ها

ب - پارک النگ دره : در نزدیکی گرگان و نهارخوران

پ - پارک جنگلی قرق در 15 کیلومتری شرق گرگان

ج - پارک و جنگل رنگو : 6 کیلمتری جنوب شهر گرگان

د - پارگ جنگلی گرمابدشت : 22 کیلو متری جنوب شرقی گرگان

ذ - پارک جنگلی شصت کلا : در 6 کیلو متری جنوب غربی گرگان

ر- پارک ملی گلستان : در150 کیلومتری غرب گرگان و شرق گالیکش

۴ – آبشار ها

الف- آبشارو آب گرم زیارت : در 22 کیلمتری جنوب شهر گرگان

ب – آبشار کبود وال : در 6 کیلو متری جنوب شهر علی آباد

پ - ابشار و غار شیر اباد : در 12 کیلومتری جنوب شهر خانببین

ج -آبشار لووه : در 22 شرق گالیکش

د –آبشار و تفریحگاه نیل برگ رامیان : در رامیان

5 – اسکله ها

الف – اسکله بندر گز : در شهر بندر گز

ب – اسکله بندر ترکمن و جزیره آشوراده : در شهر بند ترکمن

6 – تالاب ها

الف – تالاب گمیشان : در روستای گمیسان

7 – دریاچه ها

:

الف – دریاچه آلما گل

ب – دریاچه آجی گل

پ – دریاچه آلا گل : 2500 هکتار وسعت دارد

ج – خلیج گرگان : 400 کیلو متر مربع وسعت دارد

منابع آب گلستان

 میانگین بارش در استان گلستان 2 برابر میناگین بارش در کشور است مجموع آب های زیر زمینی استان بالغ بر 2485 میلیون متر مکعب که 7/47 درصد آن آب های سطحی و بقیه آب های زیر زمینی است

رود خانه های استان گلستان

رود اترک ، گرگان رود ،رود قره سو ، از مهمترین رودخانه های استان است

دریاچه های استان گلستان

1 – درچه آلما گل

2 – دزیاچه آلا گل : وسعت آن 2500 هکتار است

3– خلیج گرگان: 400 کیلومتر وسعت دارد که تحت تاثر دری